يادگير كه نسبت به دين و دنيا امين است » . على بن مسيّب گويد : پس از بازگشت از خدمت امام عليه السلام نزد زكريا بن آدم رفتم و آنچه را بدان نياز داشتم ، از وى پرسيدم . « 1 » احمد بن اسحاق - از وكيلان ناحيه در قم - از امام عسكرى عليه السلام در بارهء مرجع علمىِ پاسخگو به نيازهاى فرهنگىخود پرسش كرد و امام عليه السلام ، عثمان بن سعيد عَمرى را معرفى كرد و فرمود : « اين عثمان بن سعيد ، مورد وثوق و امين است و هرچه بگويد و به شما برساند ، از جانب من گفته و ابلاغ كرده است » . « 2 » جايگاه فرهنگى وكيلان ارشد و نهاد وكالت پس از شهادت امام عسكرى عليه السلام بيشتر نمايان مىشود . در سال 260 هجرى و با آغاز غيبت امام مهدى عليه السلام ، شخصيت معتمد و برجسته‌اى كه مىتوانست حيرت و سرگردانى را از جامعهء شيعه بزدايد ، شخص عثمان بن سعيد عَمرى بود كه وجاهت فراوانى را به سبب داشتن وكالت از امام هادى عليه السلام و امام عسكرى عليه السلام و ارتباط مستقيم با آنان كسب كرده بود . مقبوليت عمومى ايشان و پشتيبانى عالمان شيعه از ايشان ، سبب عبور جامعهء شيعه از دورهء بحران شد . وكيل دوم ، جناب محمّد بن عثمان و وكيل سوم ، جناب حسين بن روح نوبختى ، صبغهء فرهنگى بيشترى داشتند . محمّد بن عثمان ، وثاقت خويش را با تصريح امام عسكرى عليه السلام و امام مهدى عليه السلام بر كرسى نشانده و پاسخگوى شبهات فرهنگى فراوانى بود . حسين بن روح نيز پس از انحراف شلمغانى اعلام كرد كه كتب او كه در زمان استقامت نوشته شده ، مفيد و قابل استفاده است . او به سخن امام عسكرى عليه السلام نسبت به كتب ابن فضّال استناد كرد كه فرموده بود : خُذُوا ما رَوَوا وذروا ما رَأْوا ؛ « 3 » آنچه را روايت

--> ( 1 ) . رجال الكشّى : ج 2 ص 858 ش 1112 . ( 2 ) . الغيبة ، طوسى : ص 215 . ( 3 ) . ر . ك : ص 368 ح 639 .